Trên bãi biển dài hơn hai cây số của thôn Ngân Hà, thuộc xã Ninh Thủy, huyện Ninh Hòa là một bãi thuyền thúng. Những chiếc thuyền thúng nối đuôi nhau nghiêng đón nắng trên bãi biển khiến cho cảnh sắc nơi đây rất lạ.

Làng thuyền thúng

Ngân Hà là một làng biển nằm trên trục đường giao thông từ Khu du lịch Dốc Lết nổi tiếng đến Nhà máy Tàu biển Hyundai - Vinashin. Đây là một làng chài cổ, sát nách làng Bá Hà, ngày xưa là nơi những người tha phương trong quá trình lập nghiệp đã chọn nơi này dung thân. Làng Ngân Hà nhìn ra vịnh Vân Phong, có cả một thềm biển cạn, nơi những loài nhuyễn thể sinh sống. Người dân nơi đây chọn bãi biển nước triều lên xuống này làm nghề bắt ốc, mò tôm sống qua ngày.

Chuyện chiếc thuyền thúng đã được dẫn trong nhiều sử sách. Khi người Pháp đặt chân đến nước ta, họ đặt ra nhiều loại thuế, trong đó có thuế thuyền. Những ngư dân nghèo không chịu nổi mức thuế đánh trên chiếc thuyền nhỏ bé của mình, nhưng không thể nào không có phương tiện để mưu sinh, thế là họ nghĩ ngay việc tạo ra chiếc thuyền thúng… để lách thuế. Có thể khởi đầu câu chuyện về những chiếc thuyền thúng ở Ngân Hà là thế, dần dần, với người dân ở đây, nó trở thành một phương tiện đi lại trên biển phù hợp với đời sống kinh tế của họ, và cũng phù hợp với nghề của người dân ở đây: nghề rỗi nước. Rỗi nước là từ chỉ những người phải ra biển thu mua cá về bán lại, còn rỗi bờ là thu mua cá trên bờ.

Theo bà Nguyễn Thị Dậu, 66 tuổi, những chiếc thuyền thúng đã có mặt ở đây trước khi bà ra đời. Trên 200 hộ dân của làng, nhà nào cũng có một chiếc thuyền thúng, đó là gia tài và còn là “cần câu cơm” của họ. Mỗi chiếc thuyền thúng chỉ trên dưới 1 triệu đồng, một số tiết kiệm tự đan lấy thuyền, số khác mua từ nơi khác. Theo bà Dậu, trai gái trong làng khi lớn lên, bài học đầu tiên về nghề biển là tập đi thuyền thúng.

Chiếc thuyền thúng là phương tiện làm nghề rỗi nước. Thường thì những tàu thuyền đánh bắt khi trở về khu vực Ninh Thủy đậu tận ngoài bãi đá. Những người dân Ngân Hà đợi thuyền cá về, rồi cứ mỗi người mỗi chiếc thuyền thúng bơi ra thuyền mua cá. Có khi vốn ít hoặc lượng cá về không nhiều, chiếc thuyền thúng vốn đã chông chênh lại càng chông chênh hơn khi không mua được cá, lại phải quay về đợi con tàu sau cập bến.

Chị Kim 40 tuổi, là người sinh ra và lớn lên ở đây cho rằng tuy mang danh là một làng chài, nhưng Ngân Hà gần như chỉ mặn mà với nghề rỗi nước, làm thuốc bắc và đan thuyền thúng. Ở đây không có những nghề truyền thống như đan lưới hoặc làm mắm như ở các làng chài khác. Đó cũng là điều lạ.

Một làng chài gần như trên thềm biển của mình chẳng có một bóng dáng chiếc thuyền nào neo đậu. Chỉ là một bãi thuyền thúng như người ta đem thuyền ra hong nắng chuẩn bị cho một cuộc thi… lắc thuyền nhân dịp một lễ hội nào đó. Bởi tôi đã đi qua biết bao nhiêu làng chài lớn nhỏ ở cả dải đất miền Trung, dù làng có nghèo như thế nào đi nữa thì tôi vẫn bắt gặp một vài chiếc thuyền neo đậu trong bờ, còn ở đây tuyệt đối là không.

Nhìn những chiếc thuyền thúng cùng nhau ra khơi trong ánh bình minh chói lóa, sự náo nhiệt của những chiếc thuyền thúng lưng lửng cá trở về. Rồi hình ảnh những ngư dân gánh những gánh cá tươi bắt đầu cho công việc của mình. Đó cũng là nét lạ của làng chài ven biển mang tên Ngân Hà, làng đã có tên gọi riêng là làng thuyền thúng.

(Báo Khánh Hòa)

Điểm dừng chân đầu tiên trong tour ba đảo - Hòn Thị.

Bạn sẽ tiếc vô cùng nếu đến Nha Trang mà bỏ qua tour Hòn Thị - Hòn Hèo - Hòn Lao và suối Hoa Lan. Đó là cơ hội khám phá vẻ đẹp của những hòn đảo giữa đầm Nha Phu. Từ thành phố, vượt qua đỉnh đèo Rù Rì, đến bến Đá Chồng chỉ 20 phút đi ôtô, rồi tàu du lịch luôn chờ đón sẽ dẫn bạn vào tour này.

Hang Tiên, Hòn Hèo không chỉ có bãi cát mềm chân mà còn những vùng khuất đầy bí ẩn.

Một ngày thư giãn của bạn bắt đầu bên cạnh những chú đà điểu, hươu sao... rất dễ thương và cảnh vườn trên đảo Hòn Thị. Bóng nắng gần tròn thì tàu chuyển hướng, để mọi người dừng chân ở bãi tắm Hang Tiên, khuất nẻo phía Hòn Hèo. Cát trắng mềm chân, nước biển trong như ngọc bích. Bạn sẽ có đủ phao bơi, kính lặn để chu du đáy biển, đùa giỡn với những đàn cá muôn màu quấn quít giữa đám san hô.

Hòn Lao có thể là điểm dừng chân của bạn trong tour này.

Bạn được chọn điểm đến cuối cùng của hành trình: khu sinh thái suối Hoa Lan hoặc Hòn Lao (đảo Khỉ). Đảo Khỉ từ lâu đã nổi tiếng với 2 chú voi ngoan ngoãn và sân khấu xiếc thú vui nhộn trong khu vườn vài chục loài chim, lúc nào cũng rộn ràng. Bầy khỉ hàng trăm con lanh lẹ, dạn dĩ, ra chiều mến khách. Suối Hoa Lan thì thực sự hấp dẫn vào mùa xuân, khi dòng nước mát luồn qua kẽ đá tràn từ đỉnh núi xuống lòng hồ, đẹp và quyến rũ lạ lùng.

Tại những điểm này, bạn không phải lo lắng gì về các dịch vụ du lịch. Chúng được phục vụ khép kín rất thuận tiện và đầy đủ, thậm chí khá chu đáo để khách có thể yên tâm nghỉ lại đôi ba ngày hay cả tuần.

Trên bãi tắm Hòn Tằm.

Hòn Tằm là một trong những hòn đảo du lịch nổi tiếng ở Nha Trang, dịp cuối tuần đón mỗi ngày vài nghìn du khách. Nhưng ít ai biết được những gian truân, khổ ải của những người ngày đầu đi “khai hoang” trên đảo.

Hòn Tằm thời chống Mỹ là trạm dừng chân của những người hoạt động bí mật tuyến chiến khu Đồng Bò đi các đảo. Từ đây có thể nhìn thấy rõ cả thành phố Nha Trang về hướng bắc và bán đảo Cam Ranh về hướng nam. Ý tưởng xây dựng Hòn Tằm thành một khu du lịch sinh thái bắt đầu từ ông Võ Đình Thu - một đặc công thủy hoạt động bí mật ở đây thời chống Mỹ và sau này trở thành giám đốc Công ty Dịch vụ cung ứng tàu biển, cơ quan chủ quản của khu du lịch Hòn Tằm.

7g30 sáng, tàu chở nhân viên khu du lịch Hòn Tằm ra đảo chuẩn bị các dịch vụ dành cho du khách. Trên tàu, anh Võ Thanh Minh - giờ được anh em gọi thân mật là "chúa đảo Hòn Tằm" - nhớ lại một thời xa lắc: "Hồi đó bọn mình chỉ có chín người và một chiếc xuồng con. Vậy mà giờ đã hơn 100 anh chị em...".

Những người làm nên Hòn Tằm

Nhà gỗ trên đảo Hòn Tằm.

Tháng 9-1992, đang quản lý khu nghỉ mát dinh Bảo Đại, Võ Thanh Minh nhận được lệnh điều động của đơn vị chủ quản là Công ty Dịch vụ cung ứng tàu biển ra Hòn Tằm làm nghĩa vụ! Vậy là vác ba lô lên đường mà lòng không khỏi buồn nản. Ra đến nơi đã thấy nhóm các anh Châu Văn Sơn, Bùi Thủ Đô, Trần Ngọc Hoàng, Trần Đăng Dung, Lê Tây, Nguyễn Hiệp... chờ sẵn. Đảo vắng tanh, vắng ngắt. Anh em mỗi người một tay dựng lên một căn chòi dưới gốc bàng để trú mưa gió. Dưới gốc cây bàng cổ thụ đó giờ đây là một nhà hàng "chuyên trị" các món nướng cũng là đặc sản Nha Trang: ốc nhảy, ốc mặt trăng, cá mú, vẹm xanh, cồi mai, nhum biển...

Để có một Hòn Tằm thơ mộng như hôm nay, những chàng trai xứ biển ngày ấy đã lăn xả vào những công việc mà ít ai hình dung ra. Hòn Tằm lúc đó không có bờ biển với bãi cát trắng, tất cả đều là bãi đá. Vậy là phải nhặt, khiêng, vác từng tảng đá lên bờ. Đường đi không có, lấy đá làm đường luôn. Một tháng, hai tháng... dưới lớp đá đã bắt đầu hiện ra lớp cát mịn màng. Trên bờ, con đường lát đá cũng ngày một dài ra...

Chủ nhật, Công ty Dịch vụ cung ứng tàu biển huy động cán bộ nhân viên ở các phòng ban ra đảo trợ sức với nhóm "chín chàng ngự lâm". Hòn Tằm chỉ cách đất liền 7 phút chạy hobo hoặc 25 phút đi tàu khách, thế nhưng ngày đó ít ai có dịp được về đất liền. Chỉ có một chiếc xuồng con mà mỗi lần khởi động phải thay phiên nhau quay máy đến bở hơi tai, xăng dầu lại khan hiếm nên đất liền vẫn xa.

Rồi một ngày nọ, lác đác bắt đầu có những người Sài Gòn yêu thích thiên nhiên tìm đến. Vậy là từ đây thêm việc mới: đón khách và lo những dịch vụ đơn giản cho du khách. Từ đấy, Hòn Tằm trở thành một điểm du lịch mới.

Thú vị Hòn Tằm

Dù bay.

Thuyền cách Hòn Tằm nửa hải lý đã thấy lô nhô những mái lều rơm trên bãi biển cát trắng phau. Gần chút nữa đã thấy đủ mầu hoa cỏ miền nhiệt đới và thấp thoáng sau đó là những dãy nhà gỗ lưng tựa vách núi, mặt hướng ra biển. Nơi từng là căn nhà nát những ngày hàn vi giờ là nhà hàng đặc sản biển.

Hòn Tằm bây giờ có truyền hình vệ tinh, có quầy rượu, điện thoại; có dịch vụ lặn biển ngắm san hô và cá cảnh, chạy mô tô nước, tàu kéo dù lượn... Từ những chiếc "ghế bố cải thiện" ban đầu nay Hòn Tằm đã có những dịch vụ du lịch chuyên nghiệp và cao cấp. Tuy vậy, "chúa đảo" Võ Thanh Minh vừa mới mở dịch vụ lửa trại dành cho các nhóm bạn trẻ muốn qua đêm trên Hòn Tằm. Ở đó có rượu cần, đồ biển nướng, các trò chơi dân gian độc đáo và đặc biệt có "cây quậy” Nguyễn Thành Công, vốn là dân kỹ năng của tỉnh đoàn, hát rất hay, đàn rất giỏi và nói chuyện tiếu lâm thì số 1.

Hòn Tằm bây giờ đã "lên đời" nhưng công việc của 10 năm về trước vẫn chưa ngưng nghỉ. Các nhân viên một mặt phục vụ các nhu cầu cao cấp của du khách, một mặt vẫn tay dao tay cuốc đi... nhặt đá, tạo bãi biển như ngày xưa những người đi trước từng làm. "Chúng tôi sẽ mở rộng Hòn Tằm để gọi thêm nhiều du khách đến". Sẽ mở rộng nhưng Võ Thanh Minh xác định một điều: giữ nét hoang sơ, không bê-tông hóa Hòn Tằm. Đó cũng chính là điều đang thu hút khách đến với Hòn Tằm.

Hiện nay mỗi năm Hòn Tằm có doanh thu tròn trèm 10 tỷ đồng, nhưng Võ Thanh Minh cho biết sẽ không dừng ở con số đó. Và trước hết chính cá nhân anh chưa dừng lại: mỗi ngày ra đảo làm việc, tối về Nha Trang ăn vội miếng cơm rồi lao đến Trường đại học Thủy sản để học ngoại ngữ và vài ba thứ khác. Từng là một sĩ quan thông tin quân hàm thượng úy, Minh sống với Hòn Tằm một lòng một dạ như người lính, chăm chút cho Hòn Tằm như với một người tình...

(Tuổi trẻ)

Khác với Ponagar, một công trình do con người tạo dựng, Hòn Chồng là một thắng cảnh của thiên nhiên.Đó là một bán đảo nằm ở phía Bắc thành phố Nha Trang. Dân địa phương phân biệt hai khóm đá lớn, gồm những tầng đá xếp lớp chồng lên nhau, một nằm trên bờ sát thôn Cù Lao, một nằm dưới biển, gọi tách là Hòn Chồng và Hòn Vợ.

Khu vực Hòn Chồng là một quần thể những khối đá lớn, nhỏ nhiều tầng, nhiều lớp với những hình thù kỳ dị xếp chồng lên nhau chạy từ bờ cao xuống biển như có một bàn tay khổng lồ nào sắp đặt, tạo dựng trong một trò chơi xếp hình tinh nghịch.