Thị xã Quảng Ngãi của tôi đang phấn đấu "lên đời" thành phố loại 3, cả thị xã chỉ có một đại lộ thì ngay trên vỉa hè của cái đại lộ hoành tráng ấy, lơ mơ cũng đếm được vài chục cái "lò" quạt ngô nướng thơm thơm mỗi chiều mỗi tối. Nhất là vào những chiều đông khi gió bấc chợt hun hút khiến những trã than đỏ hồng lên, tàn lửa bay bay như hoa cà hoa cải, khách qua đường cứ muốn sà vào những quán ngô - nướng ấy. Để nhấm nháp sự ấm áp, ăn mơ màng cái không khí chưa định rõ là quê hay phố. Người bán bắp nướng nhanh tay quạt, chọn cho ta những bắp ngô bánh tẻ, không quá non mà cũng chưa tới mức già, những hạt bắp đều tăm tắp như những chiếc răng sữa. Với khách dễ tính, người bán ngô nướng sẽ phết một lớp dầu đã phi hành lên bắp ngô cho thơm. Nhưng với khách quen, khách hơi kén chọn, người quạt than nướng bắp không cần phải gia giảm thêm gì vào cái bắp ngô nõn nà kia.

Vâng, bắp nướng bán cho khách phải là bắp nếp, một giống bắp truyền thống và có chất lượng cao, ăn dẻo thơm như ăn xôi. Và cứ để nguyên như thế, đừng làm mất cái hương chất tự nhiên của những hạt ngô nướng. Ăn bắp nướng, muốn ăn nhanh, muốn làm một cú "fast - food" cũng không được. Cứ phải từ tốn, nhẩn nha, để răng ta chạm nhẹ nhàng vào "răng" bắp, để mùi thơm dịu nhẹ của cái bắp nướng lan tỏa bao bọc ta. Trong một phút thư giãn, người ăn bắp nướng chợt chìm vào những bãi ngô xanh mướt nơi quê nhà, nghe gió reo khẽ dọc theo những luống bắp mẹ bồng con, cảm được cả mùi thơm nhẹ hơn không khí của những chùm râu ngô như những vệt màu nâu đỏ.

Ở nhiều vùng quê Quảng Ngãi của tôi, người ta gọi "bắp nếp" là "xôi nếp", và chỉ được nấu lên trong những dịp cúng giỗ. Ở những vùng quê đó, đã có thời người ta ăn bắp quanh năm như người Mông ăn món "mèn mén" (cháo ngô) trên những đỉnh núi đá. Nghèo là vậy, nhưng quê tôi lại có được giống bắp nếp có thể coi là đặc sản. Nó dẻo và thơm còn hơn nhiều giống lúa nếp bây giờ. Cách đây ít lâu, có dịp trò chuyện với Giáo sư - Tiến sĩ Nguyễn Văn Luật, nguyên Viện trưởng Lúa đồng bằng sông Cửu Long, nhân bàn về các giống cây đặc sản, anh Luật nói một câu mà tôi tâm đắc: "Những vùng đất cằn và khí hậu khắc nghiệt, nơi những mùa trong năm được phân định rõ, thường là nơi có được những giống cây, củ, quả quý". Có phải những nơi đó, giống như con người, những giống cây cũng được rèn luyện, được phấn đấu, nơi chúng phải dồn mọi tinh chất của mình để khẳng định sự tồn tại. Nếu thế, thì phải coi những giống nếp cái hoa vàng Bắc Ninh, đỗ lạc Nghệ An hay bắp nếp bãi sông Trà là những "giống tài năng". Bởi những tài năng thường vươn lên trong những hoàn cảnh khắc nghiệt như vậỵ

(Sưu tầm)