Chìa bàn tay trái không đeo găng tay ra, chị Dung nói: “Những vết lở này là do a-xít ăn mòn”. Chị giải thích: “Đeo cả hai bao tay thì vướng, khó làm”.

Nhiều bàn tay lở loét

Trong cơ sở điêu khắc T. H, 2 phụ nữ cùng một tốp thợ điêu khắc đang bận rộn, người đục đẽo, người mải mê đánh bóng các tượng đá. A-xít được pha với nước lạnh chứa trong vỏ chai nước suối nhỏ, người thợ xối nước a-xít lên bức tượng. Nước a-xít trôi đến đâu, bọt sủi lên đến đó. Người thợ dùng tay kia cầm giấy nhám đánh bóng pho tượng. Lượng a-xít này theo nước ngấm vào đất.

Không ít hộ dân ở đây phải tìm giếng nước ở một nơi mới, vì nước đã bị ô nhiễm do lượng a-xít ngấm vào. Nước có mùi hôi nồng nặc. Ông Hương (một thợ điêu khắc đá) nói: “Chúng tôi biết dùng a-xít tẩy rửa sẽ gây ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt, nhưng do nhu cầu sản xuất nên phải chấp nhận. Hàng nhiều, nếu kéo dài công đoạn đánh bóng sẽ không kịp cung cấp cho thị trường”. Theo những thợ điêu khắc đá, chưa có trường hợp nào ở đây phải nhập viện khi dùng a-xít, nhưng hầu hết phụ nữ làm công việc này đều bị a-xít ăn mòn tay.

Mỗi năm, dội 25.000 lít a-xít xuống đất

Theo thống kê chưa đầy đủ, tại 6 quầy bán lẻ a-xít ở phường Hòa Hải, mỗi tháng bán ra 600 lít a-xít cho các cơ sở sản xuất điêu khắc đá. Bà Hoa, chủ một quầy bán a-xít bảo: Hầu hết những người đến mua a-xít ở đây chỉ là những cơ sở điêu khắc nhỏ lẻ, còn những cơ sở điêu khắc lớn người ta mua tại những quầy bán sỉ bên quận Hải Châu. Ước tính, mỗi ngày 349 hộ sản xuất điêu khắc đá ở đây phải tiêu thụ trên 70 lít a-xít. Như vậy, một năm có đến trên 25.000 lít a-xít theo nước ngấm vào lòng đất. Trong khi đó, gần 100% người dân ở đây đều sử dụng nguồn giếng nước đóng tại chỗ, thì việc ô nhiễm do a-xít là đáng báo động.

Phiền lòng du khách

Từ ngoài đường Ngũ Hành Sơn đến trung tâm của làng nghề điêu khắc đá Non Nước trên đường Huyền Trân Công Chúa, nơi nào cũng thấy bụi bay mù trời, tiếng xoen xoét của máy cưa đá làm huyên náo cả khu vực. Không ít du khách đến tham quan đều than phiền về tình trạng ô nhiễm môi trường do bụi và tiếng ồn. “Khi nghe giới thiệu địa điểm tham quan làng nghề điêu khắc đá Non Nước tôi rất thích, nhưng khi đến đây tôi không hài lòng về môi trường, nhất là bụi bặm và tiếng ồn quá khủng khiếp!”, bà Maria, du khách Mỹ nói. Ông Martin (người Anh) cho biết ông đến Non Nước lần thứ hai, mặc dù tình trạng môi trường có cải thiện hơn nhưng không đáng kể. Du khách trong nước cũng bức xúc: “Đẹp thì đẹp thật, nhưng bụi và tiếng ồn kinh khủng quá!”, chị Nguyễn Thị Minh (một du khách ở Khánh Hòa) nói. Theo ông Ngô Thanh Xuân, Chủ tịch UBND phường Hòa Hải, trong số gần 5.000 thợ điêu khắc đá ở đây có trên 20% người bị bệnh phổi do hít bụi.

Ông Ngô Thanh Xuân nói UBND phường đã phản ánh thực tế nêu trên lên quận, quận cũng đề xuất với TP cho quy hoạch làng nghề điêu khắc đá. Theo đó, nơi sản xuất tập trung riêng, nơi buôn bán riêng. TP đã phê duyệt từ năm 2003. Tuy nhiên, đã gần 2 năm trôi qua, dự án chỉ mới khởi công được một đoạn đường ngắn vào trung tâm làng nghề. Riêng tình trạng người dân dùng a-xít để đánh bóng các tượng đá, trước mắt chính quyền chỉ tuyên truyền, khuyến cáo chứ chưa có biện pháp gì cụ thể.

(NLĐ)