Ông Lữ Ngọc Năm với các tác phẩm của mình

Vất vả tìm nguyên liệu

Trong căn nhà nhỏ của mình ở hẻm nhỏ 53/10 Phan Chu Trinh có rất nhiều tranh được ông Lữ Ngọc Năm làm từ ốc ruốc - một loại ốc biển rất nhỏ có nhiều màu sắc khác nhau, thường xuất hiện trên vùng biển miền Trung vào mùa hè từ tháng 3 - 7 dương lịch hằng năm. Ốc ruốc là món ăn dân dã được trẻ nhỏ và các cô ưa thích do giá rẻ (từ 5.000 - 7.000 đồng/kg), dù để ăn được chúng phải mất nhiều công sức. Ông Năm cho biết, muốn sử dụng các vỏ ốc bỏ đi này để làm tranh phải tốn rất nhiều thời gian. Đầu tiên phải thu gom một lượng lớn vỏ ốc để làm nguyên liệu. Đây là công việc cực nhất trong quy trình làm tranh của ông. Ban đầu, ông phải lặn lội khắp nơi, canh chừng gia đình nào mua ốc về ăn thì... xin vỏ. Sau này, nhiều nhà biết ông thu gom vỏ để làm tranh thì họ để dành cho ông. Song, số lượng cũng không nhiều để có thể chọn ra những vỏ ốc tương đồng về màu sắc. Một hôm tha thẩn ngoài đường, ông Năm nghe mấy cô nhân viên môi trường đô thị vừa đi vừa ta thán vì phải dọn dẹp quá nhiều vỏ ốc ruốc trong các nhà dân. Thế là ông quyết định nhờ họ thu gom vỏ ốc giùm. Kết quả thật mỹ mãn, hàng trăm ký vỏ ốc ruốc đã được chuyển về nhà ông trong những tháng hè. Có vỏ rồi, ông Lữ Ngọc Năm tất tả mang ra bờ kè Ngọc Thành bên sông Hoài để ngâm qua đêm, rồi tẩy rửa, phơi khô, sau đó ủ từ 15 - 20 ngày cho ốc bay hết mùi hôi mà vẫn giữ được nét màu tự nhiên vốn có. Thế rồi suốt ngày đêm, ông huy động người thân trong gia đình tham gia phân loại, lựa màu cho hàng tấn vỏ ốc ruốc suốt từ năm 2003 đến nay.

Trải lòng vào tranh

Vậy là từ làm thử cho thỏa đam mê, ông Năm say nghề làm tranh ốc luôn từ đó. Đến nay đã có hơn 60 bức tranh ốc ruốc to nhỏ khác nhau về nhiều đề tài như phong cảnh, chân dung... của ông Năm đã hoàn thành. Xem tranh của ông, dễ dàng bắt gặp các hoạt động văn hóa, sinh hoạt hằng ngày hay những góc phố cổ Hội An đã trở nên quen thuộc với nhiều du khách trong và ngoài nước. Hầu hết các bức tranh ông Năm làm đều để lại ấn tượng mạnh đối với người xem vì màu sắc thiên nhiên hài hòa, khung cảnh thơ mộng, hữu tình như đền tháp Mỹ Sơn, Chùa Một Cột, Hương vị xưa, Mùa gặt, Biển cửa Đại, Nụ hôn, Vũ điệu tình yêu, Lối xưa, Vườn xuân... Tuy vậy, để hiểu và cảm được cái thần của tranh ốc do ông Năm sáng tạo không phải dễ. Bởi trước hết phải hiểu được tấm lòng của ông trải vào trong những bức tranh về quê hương, đất nước và con người... Đã có nhiều người chơi tranh tìm đến ông để hỏi mua nhưng ông chưa muốn bán đi những đứa con mà mình đã tốn nhiều công sức tạo dựng.

Ông Lữ Ngọc Năm cho biết, trong thời gian tới ông sẽ tiếp tục thử nghiệm trên nhiều chất liệu khác nhau, mở rộng đề tài thể hiện sao cho đa dạng, phong phú hơn và đặc biệt sẽ tổ chức một phòng trưng bày triển lãm tranh ốc đúng nghĩa ngay tại Hội An để giới thiệu với bạn bè và công chúng.

(TNO)