Một góc khu nghỉ dưỡng Hòn Ngọc Việt. Ở Nha Trang, những ngày cuối năm Dương lịch vẫn còn là mùa mưa. Có ngày mưa rả rích, giăng trên mặt biển, lê thê như mưa phùn ngoài Bắc. Sau đấy là những ngày hửng nắng yếu ớt, mây trắng và xám cứ bổ nhào xuống các ngọn núi, sà trên biển. Đi ca nô trong vịnh Nha Trang, quanh quẩn từ đảo Hòn Tre, khu nghỉ dưỡng Hòn Ngọc Việt sang các đảo khác, đôi khi có cảm giác mây gần trước mặt!

Thay người

Năm nay, khách du lịch nước ngoài ra Hòn Ngọc Việt (Sofitel Vinpearl Resort & Spa) để tìm nắng nhiều gấp đôi năm trước. Ngay cả bây giờ, khi mặt trời thường ẩn mình sau những tầng mây, nhường biển cho mưa, công suất phòng của Hòn Ngọc Việt cũng không dưới 53- 54%. Chẳng bù cho suốt năm 2004, tỷ lệ đặt phòng chỉ đạt 30%. Từ nay đến Noel và Tết Dương lịch 2006, khu nghỉ dưỡng này tràn ngập người Pháp. Họ đi thành từng đoàn 180 - 200 người. Accor, tập đoàn kinh doanh khách sạn nổi tiếng của Pháp, đang quản lý Hòn Ngọc Việt, đã thực hiện những “chiến dịch” đưa khách về đây. Ông Lê Khắc Hiệp, Tổng giám đốc Công ty Vincom, một trong những chủ đầu tư Hòn Ngọc Việt, tâm sự: “Nếu thuê Accor quản lý ngay từ đầu, khu nghỉ dưỡng đã không mất một năm vắng vẻ. Nhưng đó là kinh nghiệm và phải qua những lúc khó khăn, kinh nghiệm mới tích lũy được”.

Công ty đầu tiên quản lý Hòn Ngọc Việt là Swiss-Belhotel (Thụy Sỹ), một cái tên đáng nể trọng trong ngành khách sạn trên thế giới. Nhưng chưa đầy một năm, Hòn Ngọc Việt lỗ 400.000 đô la Mỹ. Các chủ đầu tư gồm một số công ty Việt Nam lo lắng khi tình hình tài chính của khu nghỉ dưỡng có những dấu hiệu không kiểm soát được. Họ liên hệ với Le Meridien, tập đoàn điều hành những khách sạn sang trọng ở Paris và châu Âu, với ý định thuê đơn vị này quản lý Hòn Ngọc Việt. Ngay lúc đó, ai đó trong ban lãnh đạo Vincom nhắc đến cái tên Accor và ông Hiệp hiểu ngay việc phải làm. Le Meridien hay Swiss-Belhotel thành công ở các nước, nhưng họ là “lính mới” trong lĩnh vực khách sạn ở Việt Nam. Trong khi đó Accor hoặc là chủ sở hữu, hoặc đang quản lý bảy khách sạn lớn ở Hà Nội, TPHCM, Đà Lạt, Phan Thiết. Họ cũng đang chuẩn bị mở thêm những khách sạn ở Nha Trang, Huế, Quảng Ninh. Accor am hiểu thị trường Việt Nam và quan trọng hơn, họ điều hành 2.500 khách sạn trên thế giới, họ có mối quan hệ với các hãng lữ hành để đưa du khách đến đây. Accor được các chủ đầu tư Hòn Ngọc Việt chọn và những cuộc thương lượng bắt đầu.

Đàm phán với Accor “gay” nhất không phải là chi phí quản lý. Tiền nào của nấy, quản lý tốt, phí phải cao. Accor đặt điều kiện “ăn” phí quản lý theo doanh thu (thường 2-3%) và thưởng theo lợi nhuận lũy tiến. Lợi nhuận càng cao, thưởng càng nhiều và lợi nhuận ở đây là lợi nhuận chưa trừ thuế, bảo hiểm, khấu hao. Ngoài ra, Accor còn được hưởng một tỷ lệ hoa hồng nhất định khi họ đưa khách đến Hòn Ngọc Việt như đại lý du lịch. Cả hai bên mất nhiều thời gian khi đề cập đến chuyện tranh chấp xử ở đâu, hủy hợp đồng bồi thường bao nhiêu. Accor đòi giải quyết tranh chấp ở Thụy Sỹ, các chủ đầu tư Hòn Ngọc Việt đề nghị Việt Nam. Cuối cùng giải pháp được chấp thuận là xử lý tranh chấp, nếu có, ở Singapore.

Nhìn từ đất

Năm nay, lợi nhuận trước thuế của Hòn Ngọc Việt dự tính đạt khoảng 1,5-2 triệu đô la Mỹ. Đấy là chưa tính khấu hao, nếu tính khấu hao thì ở đây vẫn còn lỗ. Với vốn đầu tư 400 tỉ đồng, những người bỏ tiền xây Hòn Ngọc Việt hy vọng họ sẽ hòa vốn sau tám năm. Nhưng thời gian ấy có thể rút ngắn nếu khu nghỉ dưỡng có những điểm vui chơi giải trí xung quanh hỗ trợ nhằm thu hút du khách. Vincom, Công ty cổ phần An Viên và một số nhà đầu tư tư nhân khác quyết định “dốc hầu bao” vào đảo Hòn Tre khi mới đây khởi công xây dựng tuyến cáp treo trị giá 150 tỉ đồng nối đảo với đất liền. Cùng với tuyến cáp treo, sẽ có một tổ hợp các khu vui chơi, thương mại, hội họp, làng nghề truyền thống, làng ẩm thực. Ngoài ra, Công ty cổ phần Phú Quí đang xây dựng khu du lịch sinh thái Phú Quí gần kề. Báo Tiền Phong hy vọng kịp tổ chức cuộc thi Hoa hậu Việt Nam 2006 ở đây. Còn những công ty nước ngoài và trong nước được thuê thiết kế, thi công đang làm ngày làm đêm để kịp phục vụ một số cuộc họp quốc tế sẽ diễn ra ở Hòn Ngọc Việt nhân Hội nghị APEC năm tới.

Năm năm trước, khi một số doanh nhân người Việt sinh sống ở Ucraina và trong nước đến đảo Hòn Tre nhân một chuyến du lịch, họ đã bị đảo cuốn hút. Vị trí của Hòn Tre hội tụ đủ điều kiện để trở thành hòn đảo du lịch như Sentosa của Singapore. Khi đó Việt Nam chưa có một khu du lịch đẳng cấp nào ngoài đảo. Còn Nha Trang đang chuẩn bị đón một triệu du khách/năm. Khách nước ngoài đến Nha Trang sẽ ở lại dài ngày hơn nếu có nhiều chỗ vui chơi, giải trí và “dụ” họ tiêu tiền. Tổ hợp Hòn Tre với khu nghỉ dưỡng và các khu giải trí đi kèm chắc chắn sẽ nâng tầm du lịch Nha Trang.

Song kinh doanh là kinh doanh và điểm quyết định của bất kỳ dự án nào cũng là hiệu quả. Khai phá đảo Hòn Tre từ hoang sơ, các chủ đầu tư Hòn Ngọc Việt đã nhìn thấy những giá trị tiềm năng của đất đai một khi các công trình mọc lên trên diện tích 36 ki lô mét vuông không xa đất liền (mất bảy phút đi ca nô). Khi còn là núi, là những bãi biển đầy đá, đất ở Hòn Tre hầu như không có giá trị bao nhiêu. Nhưng bây giờ, giá trị những thước đất ở đây đã khác và sẽ còn khác khi các hạng mục được hoàn tất trong tương lai. Nhà nước thu được tiền thuê đất, thu thuế, thu từ du lịch và tạo thêm công ăn việc làm cho các cư dân trên đảo. Còn các chủ đầu tư, họ tin gặt hái lợi nhuận phía trước.

Rút kinh nghiệm từ Hòn Ngọc Việt, dù việc xây dựng tuyến cáp treo và những công trình giải trí, thương mại đi kèm mới chỉ bắt đầu, các chủ đầu tư đang đàm phán với các nhà quản lý chuyên nghiệp quốc tế để điều hành các khu mới khi đi vào hoạt động. Với Hòn Tre đã lấp ló tầm vóc của doanh nhân trong nước, ông Hiệp nói: “Chúng tôi quyết định đầu tư ra tấm ra món một cách chuyên nghiệp”. Trước khi khởi công tuyến cáp treo, các chủ đầu tư đã thuê công ty Pháp khảo sát, thuê công ty Malaysia thiết kế và để xây 11 trụ đặt cáp trên biển trị giá 5 triệu đô la Mỹ, một đối tác Hàn Quốc đã được chọn.

Từ Hòn Tre, có gì đó để suy nghĩ: khi doanh nghiệp cùng chung sức tạo thực lực tài chính, khi cơ chế thoáng của Nhà nước được đặt đúng chỗ, khi tầm nhìn và ý tưởng kinh doanh ra đời đúng thời điểm, người Việt có thể trở thành những ông chủ thật sự trên đất nước mình.

(TBKTSG)