 | | Cây sung có tên khoa học là Ficus racemosa L., thuộc họ dâu tằm (Moraceae). |
Nhân dân ta rất thích trồng sung và chưng sung trong ba ngày Tết. Trong
mâm ngũ quả đầu năm bao giờ cũng có thêm một chùm sung. Theo quan niệm
dân gian, sung là loại hình cây cảnh mang ý nghĩa văn hóa-tâm linh,
tượng trưng cho sự sung mãn, tròn đầy. Vì vậy, nhà dù nghèo hay giàu,
Tết đến cũng có vài cành mai và một dĩa trái cây gồm: xoài, dừa, đu đủ,
mãng cầu và sung. Trong đó chùm sung đỏ mọng được coi là vật linh không
thể thiếu được. Hiện nay người ta thường thêm một số trái cây khác như
bơm, nho, thanh long… để thay cho dừa, xoài, đu đủ… nhưng trái sung vẫn
giữ như cũ.
Cây sung có tên khoa học là Ficus racemosa L., thuộc họ dâu tằm
(Moraceae). Cây thân gỗ, gồm nhiều loại, phổ biến nhất ở nước ta là
sung vè, sung xanh, sung nòi…
Trên thế giới, sung phân bố nhiều nhất ở Ấn Độ, Myanmar, Thái Lan, Lào,
Campuchia, Việt Nam. Vùng Địa Trung Hải có một loài sung ngọt (Ficus
carica L.), dạng bụi, cao chừng ba bốn mét, quả vị ngọt, có tác dụng
thanh nhiệt, giảm ho, phơi khô có hương vị như chà là. Người Trung Quốc
dùng loại sung này để trị táo bón và giải độc. Nước ta đang nhập loại
sung này về trồng ở một số nơi để làm cảnh và làm thuốc.
Sung mọc ở những nơi hoang dã và khắp các vùng đồng bằng sông nước,
nhiều nhất là trên núi cao, rừng thẳm. Trong thiên nhiên, hiện nay vẫn
còn nhiều điều bí ẩn và kỳ diệu, chẳng hạn như cây sung, cái mà người
ta gọi là trái, thật ra đó là hoa, còn gọi là quả giả. Bên ngoài giống
như một đế hoa, bên trong mọc tua tủa những cánh hoa li ti và được khép
kín lại, hình tròn, bầu bĩnh, trông giống như quả vậy. Hoa lớn dần, vỏ
từ màu xanh chuyển sang màu đỏ thẫm, chín và rụng rất nhanh nên dân
gian có câu "rụng như sung". Khi hoa nở, một mùi hương quyến rũ ngọt
lịm tỏa ra từ cái lỗ nhỏ trên đầu trái khiến cho các loài côn trùng nhỏ
xíu say mê, tìm cách chui lọt vào bên trong tha hồ hút mật rồi sanh con
đẻ cháu, quên cả đường ra lối vào. Đến khi quả chín rơi xuống đất, vỡ
ra chúng mới giật mình bay đi. Chính vì thế khi chúng ta mổ đôi trái
sung thường thấy có vô số côn trùng bu quanh khiến mọi người không khỏi
ngạc nhiên.
Sung là biểu tượng của sự no đủ, tốt lành, cũng như hoa mai tượng trưng
cho sự may mắn. Vì vậy chơi sung, điều quan trọng là trái. Sung mà
không có trái thì chẳng có ý nghĩa gì. Người sành điệu thường chọn
những cây sung trái sai, trái siêng để nhân giống hoặc bứng trồng vào
chậu, đặt nơi có nắng thỉnh thoảng bón thêm phân và cắt bớt cành lá dư
thừa để kích thích cây ra trái. Sung kiểng có thể nhân giống bằng hột,
chiết cành hoặc cắt nhánh cắm trong điều kiện thời tiết thích hợp. Theo
y học dân gian, quả sung, lá sung, nhựa sung và vỏ cây đều có vị thuốc.
Quả sung có vị ngọt hơi chát, tính mát có tác dụng lợi tiểu, tiêu đàm,
trị tiêu chảy và sát trùng, nhưng mục đích duy nhất của người chơi sung
chỉ là cầu mong cho gia đình sung mãn, tròn đầy và nhiều may mắn.
(Binhthuantoday)
|